ปัญหาฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด ป้องกันได้
หากฉีดฟิลเลอร์กับแพทย์ที่ขาดประสบการณ์ หรือหมอกระเป๋า มีโอกาสเกิดปัญหาฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดได้ ซึ่งเป็นภาวะแทรกซ้อนที่อาจทำให้เลือดไปเลี้ยงผิวไม่เพียงพอ หรือร้ายแรงถึงขั้นเนื้อตายได้ หากไม่ได้รับการรักษาอย่างทันท่วงที
ในบทความนี้ หมอจะพาไปดูว่า ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด เกิดจากอะไร อาการเป็นอย่างไร มีวิธีไหนใช้รักษาได้บ้าง และป้องกันปัญหานี้อย่างไร ? เพื่อให้คนไข้สามารถฉีดฟิลเลอร์ได้อย่างปลอดภัยครับ
สารบัญ ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด คืออะไร ?
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด (Filler Vascular Occlusion) คือ การฉีดฟิลเลอร์พลาดเข้าไปอยู่ในหลอดเลือดโดยตรง หรือฉีดฟิลเลอร์ปริมาณมากเกินไปจนไปกดเบียดหลอดเลือด ทำให้เลือดไหลเวียนไปเลี้ยงผิวและเนื้อเยื่อบริเวณนั้นได้ไม่เพียงพอ
หากไม่ได้รับการรักษาอย่างทันท่วงที จะทำให้เนื้อเยื่อบริเวณนั้น ๆ ขาดออกซิเจน และสารอาหาร จนนำไปสู่ภาวะเนื้อตาย (Necrosis) ได้ ในกรณีที่ไปอุดตันหลอดเลือดเลี้ยงจอประสาทตา ก็อาจเสี่ยงตาบอดได้ครับ
อ่านบทความเพิ่มเติม : ฉีดฟิลเลอร์แล้วตาบอด เกิดจากอะไร ? รู้เท่าทัน ป้องกันได้
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดเกิดจากอะไร ?
ปัญหาฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดมักเกี่ยวข้องกับการฉีดที่ไม่ได้มาตรฐานครับ ดังนี้
- แพทย์ขาดความชำนาญ : หากผู้ฉีดขาดประสบการณ์ หรือฉีดกับหมอกระเป๋า อาจเลือกชั้นผิวผิด ใช้แรงดันมากเกินไป หรือวางตำแหน่งเข็มไม่เหมาะสม จนเพิ่มความเสี่ยงฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดได้ครับ
- ฟิลเลอร์ปลอม หรือสารเติมเต็มที่ไม่ได้มาตรฐาน : ถ้าเป็นฟิลเลอร์ปลอม ซิลิโคนเหลว หรือสารที่ไม่ใช่ HA จะไม่สามารถฉีดสลายได้ครับ ทำให้แก้ไขได้ยาก และเพิ่มความเสี่ยงต่อการอักเสบ อาการแพ้ เป็นก้อน แข็ง หรือเกิดภาวะแทรกซ้อนรุนแรงตามมาได้
- ปริมาณฟิลเลอร์มากเกินไป : การใช้ฟิลเลอร์มากเกินความจำเป็น อาจทำให้เกิดแรงกดทับเส้นเลือด หรือเกิดเป็นก้อนนูน ทำให้ผิวไม่เรียบเนียนได้
- กายวิภาคของใบหน้าแต่ละตำแหน่ง : บริเวณใบหน้ามีเส้นเลือดสำคัญเป็นจำนวนมากอยู่แล้วครับ โดยเฉพาะบริเวณหน้าผาก จมูก ร่องแก้ม หรือใต้ตา จึงต้องอาศัยเทคนิคการฉีด และความแม่นยำ เพื่อลดความเสี่ยงฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด
โดยทั่วไป หากฉีดกับแพทย์มากประสบการณ์ จะมีการเลือกเทคนิคการฉีดที่เหมาะสม เช่น การเลือกใช้เข็มทู่ในบริเวณที่อยู่ใกล้เส้นเลือดสำคัญ การฉีดช้า ใช้แรงดันต่ำ และมีการเช็กก่อนดันฟิลเลอร์ว่าไม่มีเลือดย้อนเข้ามาในกระบอกฉีด เทคนิคเหล่านี้ช่วยลดความเสี่ยงฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดได้ครับ
อันตรายจากฟิลเลอร์ปลอม
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด อันตรายไหม ?
การฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด ถือเป็นภาวะแทรกซ้อนที่อันตรายครับ แต่หากรักษาได้อย่างทันท่วงทีด้วยการฉีดสลายฟิลเลอร์ด้วยเอนไซม์ Hyaluronidase ก็สามารถหายเป็นปกติได้ โดยไม่เกิดปัญหาเนื้อตาย หรือตาบอดตามมา
หมออธิบายแบบนี้ การฉีดสลายฟิลเลอร์จะแก้ไขได้เฉพาะฟิลเลอร์ของแท้ ที่เป็น Hyaluronic Acid (HA) เท่านั้นครับ หากคนไข้พลาดฉีดสารเติมเต็มประเภทอื่น จะไม่มีตัวยาฉีดสลาย หรืออีกกรณีที่ฉีดกับหมอกระเป๋า ก็อาจไม่สังเกตเห็นความผิดปกติและรักษาไม่ทัน จึงเพิ่มความเสี่ยงต่ออันตรายตามมาได้
ฉีดฟิลเลอร์ให้ปลอดภัยต้องรู้อะไรบ้าง ?
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด อาการเป็นอย่างไร ?
โดยทั่วไป หากฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด มักสังเกตอาการผิดปกติได้ทันทีระหว่างฉีดฟิลเลอร์ หรือมักเกิดขึ้นภายใน 24 ชั่วโมงครับ ซึ่งมีอาการเหล่านี้
- อาการปวดมากผิดปกติ รู้สึกแสบผิว ไม่ใช่อาการปวดตึงทั่วไป
- ผิวเปลี่ยนสี ดูซีด หรือดูขาว ในตำแหน่งฉีด หรือบริเวณใกล้เคียง ในแนวเส้นเลือด
- ผิวมีลายคล้ายร่างแห มักสังเกตเห็นผิวเป็นสีแดง หรือม่วง
- มีตุ่มนูน มีหนองพุพอง หรือมีอาการอักเสบ
- ผิวเปื่อยยุ่ย หรือเปลี่ยนเป็นสีดำ หลุดลอก ซึ่งมักเป็นอาการของเนื้อตาย
- มีอาการตาพร่ามัว ปวดตา หรือไม่สามารถเห็นแสงได้
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด ต่างจากบวมช้ำทั่วไปอย่างไร ?
อาการฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด มีจุดที่แตกต่างจากอาการบวมช้ำทั่วไปอยู่พอสมควรครับ โดยเฉพาะอาการปวดมาก สีผิวเปลี่ยน และแนวโน้มอาการที่แย่ลงเรื่อย ๆ
เพื่อให้คนไข้สังเกตตัวเองได้ง่ายขึ้น หมอสรุปเปรียบเทียบอาการหลังฉีดฟิลเลอร์ ทั้งบวมช้ำทั่วไป ฟิลเลอร์เป็นก้อน และฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดไว้ในตารางนี้ครับ
| ฉีดฟิลเลอร์แล้วบวมช้ำ | ฉีดฟิลเลอร์แล้วเป็นก้อน | ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด | |
|---|---|---|---|
| ระยะเวลาที่เกิด | มักเกิดขึ้นหลังฉีด 1-3 วัน และอาการจะค่อย ๆ ดีขึ้น | มักเกิดขึ้นหลังฉีด หรือหลังฟิลเลอร์เซ็ตตัว ประมาณ 14 วัน | เกิดระหว่างฉีดฟิลเลอร์ หรือเริ่มมีอาการภายใน 24 ชั่วโมง |
| ความปวด | ปวดตึง หน่วง ๆ หรือเจ็บเวลากดโดน | มักไม่มีอาการปวด ถ้าไม่มีอาการอักเสบร่วมด้วย | ปวดมากผิดปกติ รู้สึกแสบผิว รบกวนการนอน |
| สีผิว | ช้ำเขียวม่วงบริเวณรูเข็ม | สีผิวมักไม่เปลี่ยนแปลง | ซีด ขาว ม่วงคล้ำ หรือเป็นลายร่างแห ตามแนวเส้นเลือด |
| ลักษณะผิว | บวมช้ำเล็กน้อย | คลำเจอก้อน นูน เป็นลำ หรือผิวไม่เรียบ | อาจมีตุ่มพอง ผิวลอก หรือเริ่มเป็นแผล |
| แนวโน้มอาการ | ค่อย ๆ ดีขึ้น หายได้เองใน 14 วัน | อาจคงอยู่ หรือเห็นชัดขึ้นเมื่อบวมยุบ | แย่ลง สีผิวเปลี่ยนชัดขึ้น หรือปวดมากขึ้น |
| การมองเห็น | ไม่กระทบการมองเห็น | ไม่กระทบการมองเห็น | อาการตาพร่ามัว มองเห็นไม่ชัด |
| ความเร่งด่วนในการแก้ไข | ดูแลตัวเองตามคำแนะนำของแพทย์ ไม่จำเป็นต้องพบแพทย์ | หากไม่มีอาการติดเชื้อ สามารถรอให้ฟิลเลอร์สลายเอง หรือนัดหมายเพื่อฉีดสลายฟิลเลอร์ | ฉุกเฉิน ต้องรีบติดต่อแพทย์ทันที เพื่อรักษา |
อ่านบทความเพิ่มเติม : ฉีดฟิลเลอร์บวม กี่วัน ทำอย่างไร ให้ยุบบวมเร็ว ?
ถ้าสงสัยว่าฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด ต้องทำอย่างไร ?
ถ้าคนไข้สงสัยว่าอาจเกิดเส้นเลือดมีการอุดตันจากฟิลเลอร์ สิ่งสำคัญคือ “อย่ารอ” ครับ เพราะยิ่งให้แพทย์ประเมินเร็ว โอกาสลดความเสียหายของผิวและเนื้อเยื่อยิ่งมาก
สิ่งที่ควรทำทันที ได้แก่
- หยุดกด นวด หรือแก้ไขบริเวณที่ผิดปกติเอง
- ถ่ายรูปอาการไว้หลายมุม หรือถ่ายเป็นระยะ เพื่อให้แพทย์ประเมินการลุกลาม
- จดเวลาที่เริ่มมีอาการ เช่น ปวด สีผิวเปลี่ยน ตาพร่ามัว
- ติดต่อคลินิกหรือแพทย์ที่ฉีดทันที
- แจ้งชนิดฟิลเลอร์ ตำแหน่งที่ฉีด และเวลาที่ฉีดให้ครบ หากมีกล่องฟิลเลอร์อยู่ ก็แนะนำให้นำไปด้วยครับ
- หากมีอาการตาพร่ามัว ปวดตา มองเห็นภาพซ้อน หรือการมองเห็นเปลี่ยนไป ให้รีบไปโรงพยาบาล
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด รักษาได้ไหม ?
ถ้าใช้ HA Filler ของแท้ และเข้ารับการวินิจฉัยได้ทันท่วงที สามารถรักษาการฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดได้ โดยไม่เกิดภาวะเนื้อตาย หรือตาบอดตามมาครับ
วิธีที่นิยมใช้ที่สุด คือ การฉีดสลายฟิลเลอร์ แต่ในบางเคสแพทย์อาจใช้วิธีอื่นร่วมด้วย ขึ้นอยู่กับการประเมินของแพทย์ และเครื่องมือที่คลินิกมี
- การฉีดสลายฟิลเลอร์ : วิธีหลักที่ใช้แก้ปัญหาฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด โดยแพทย์จะฉีด Hyaluronidase เข้าไปในตำแหน่งที่เกิดปัญหา และอาจมีการฉีดซ้ำ จนกว่าเลือดกลับมาไหลเวียนเป็นปกติ มักสังเกตเห็นว่าสีผิวไม่ซีด ดูมีเลือดฝาด
- การใช้ยากินหรือยาทา : บางราย แพทย์อาจพิจารณาให้ใช้ยาร่วมกับการสลายฟิลเลอร์ครับ โดยจะใช้ยาที่ลดการเกาะตัวของเกล็ดเลือด หรือออกฤทธิ์ขยายหลอดเลือด เช่น Aspirin หรือ Nitroglycerin
- การประคบอุ่น : วิธีนี้ใช้ร่วมกับการฉีดสลายฟิลเลอร์ ความร้อนจะช่วยให้เลือดไหลเวียนได้ดีขึ้น และช่วยบรรเทาอาการฟิลเลอร์อุดตันได้
- Hyperbaric Oxygen Therapy (HBOT) : การบำบัดด้วยออกซิเจนความดันสูง (HBOT) ไม่ใช้วิธีสลายฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดครับ แต่แพทย์อาจนำมาใช้ฟื้นฟูเนื้อเยื่อ ที่ขาดออกซิเจนไปแล้ว หรือเริ่มมีความเสี่ยงต่อแผลและเนื้อตาย
ป้องกันปัญหาฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดได้อย่างไร ?
จริง ๆ แล้ว ฉีดฟิลเลอร์ อันตรายไหม ? ขึ้นอยู่กับ 3 เรื่องหลักครับ คือ คนไข้ฉีดกับใคร ฉีดที่ไหน และใช้ฟิลเลอร์แท้หรือไม่
ดังนั้น เพื่อให้การฉีดฟิลเลอร์ปลอดภัย และลดความเสี่ยงฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด ก่อนตัดสินใจเลือกคลินิกฉีดฟิลเลอร์ แนะนำให้ตรวจสอบและพิจารณาปัจจัยเหล่านี้ครับ
- ความน่าเชื่อถือของคลินิก : ควรเป็นคลินิกที่ได้มาตรฐาน มีป้ายชื่อและเลขที่ใบอนุญาต สถานที่สะอาด เดินทางสะดวก มีช่องทางการติดต่อหลากหลาย
- แพทย์มากประสบการณ์ : เข้าใจกายวิภาคใบหน้า และสามารถให้คำแนะนำอย่างตรงไปตรงมา มีบริการประเมินใบหน้าก่อนฉีด
- ฟิลเลอร์ของแท้ : ยี่ห้อที่ผ่านอย.ไทย นำเข้าถูกต้อง สามารถตรวจสอบกล่อง เลข lot ฉลากภาษาไทย เอกสารกำกับยาได้ ควรให้แพทย์แกะกล่องต่อหน้า
อ่านบทความเพิ่มเติม : ฉีดฟิลเลอร์ ที่ไหนดี ? แชร์ทริกเลือกคลินิกได้มาตรฐาน หมอเก่ง ยาแท้
FAQ ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดเกิดทันทีไหม ?
บางกรณีอาจเกิดอาการทันที เช่น ปวดมาก ผิวซีด หรือสีผิวเปลี่ยน ในระหว่างฉีดฟิลเลอร์ครับ แต่บางรายก็อาจเริ่มสังเกตอาการได้ภายหลัง ส่วนใหญ่จะไม่เกินในช่วง 24 ชั่วโมงหลังฉีด
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดกี่วันถึงรู้ ?
ส่วนใหญ่อาการผิดปกติมักสังเกตได้ค่อนข้างเร็ว มักอยู่ภายใน 24 ชั่วโมงหลังฉีดครับ โดยสังเกตเห็นสีผิวที่ซีดลง มีอาการปวดมาก รู้สึกแสบ หรือผิวเริ่มเห็นเป็นร่างแห ถ้ามีอาการเหล่านี้ควรรีบพบแพทย์ให้เห็นที่สุด
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดรักษาหายไหม ?
ถ้าเป็น HA Filler และได้รับการประเมินเร็ว การฉีดสลายฟิลเลอร์ด้วย Hyaluronidase สามารถช่วยรักษาให้หาย โดยไม่เกิดภาวะเนื้อตาย หรือตาบอดตามมาครับ
ฟิลเลอร์แท้ช่วยลดความเสี่ยงเข้าเส้นเลือดไหม ?
การใช้ HA Filler ของแท้เป็นการเพิ่มโอกาสในการแก้ไขครับ เพราะสามารถฉีดสลายด้วย Hyaluronidase ได้ แต่ความเสี่ยงในการฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือดหรือไม่นั้น ขึ้นอยู่กับประสบการณ์แพทย์ เทคนิคการฉีด และมาตรฐานของคลินิกเป็นหลักครับ
ตำแหน่งไหน เสี่ยงฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด ?
การฉีดฟิลเลอร์ทุกตำแหน่งมีความเสี่ยงได้ครับ เพราะบนใบหน้ามีเส้นเลือดจำนวนมาก โดยเฉพาะบริเวณ หน้าผาก จมูก ร่องแก้ม และใต้ตา แต่ถ้าฉีดกับแพทย์มากประสบการณ์ ใช้ฟิลเลอร์แท้ และวางแผนการฉีดอย่างถูกต้อง ก็จะช่วยลดความเสี่ยงได้
สรุปฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด รู้ทัน ป้องกันได้
ฉีดฟิลเลอร์เข้าเส้นเลือด เป็นภาวะแทรกซ้อนที่อันตราย แต่สามารถป้องกันและรักษาได้ครับ หลักสำคัญคือเลือกแพทย์มากประสบการณ์ คลินิกได้มาตรฐาน ตรวจสอบฟิลเลอร์แท้ก่อนทำ และหมั่นสังเกตอาการหลังฉีด
หากเกิดความผิดปกติ เช่น มีอาการปวดมาก ผิวซีด ม่วง คล้ำ เป็นลาย มีตุ่มพอง แผล หรือมองเห็นผิดปกติ ควรรีบพบแพทย์ทันที เพราะถ้ารักษาเร็วด้วยการฉีดสลายฟิลเลอร์ ก็ช่วยให้กลับมาเป็นปกติได้ โดยไม่เกิดเนื้อตายหรือตาบอดตามมา
อ้างอิง
- Soares, D. J., Hynes, S. D., Yi, C. H., Shah-Desai, S., & Irving, S. C. (2024). Cosmetic filler-induced vascular occlusion: A rising threat presenting to emergency departments. Annals of Emergency Medicine, 83(1), 59-67. https://doi.org/10.1016/j.annemergmed.2023.07.006


